درباره دادراه پایگاه دانش مقالات حقوقی نکات حقوقی

مشاوره حقوقی رایگان - خیار تدلیس

درود وقت بخیر ، بنده سال 99 ملکی را خریداری نمودم و در زمان خرید صحبتی از طرح تعریض نه در مشاور املاک و نه در دفتر خانه و شهرداری زده نشد و در سند هم کاربری مسکونی قید شد در صورتی که طرح از سال 67 تصویب شده بود و کل ملک در طرح تعریض میباشد و فاقد مجوز ساخته شده بود و حال کاربری شبکه معابر شده است، ملک را فروخته ام در جریان انتقال سند متوجه این موضوع شدم و شهرداری کاربری را شبکه معابر قید کرده این موضوع را با خریدار در میان گذاشتم و او فقط پرسید ایا انتقال سند انجام میشود که گفتم بله و او ملک را اجاره داده ، حالا بعد از گذشت تقریبا یک ماه خریدار قصد فسخ معامله دارد به بهانه ی خیار تدلیس ، آیا فسخ انجام میشود؟

پاسخ ها

مطابق ماده ۲۱۹ و ۲۲۰ و ۲۲۳ قانون مدنی اصل بر صحت و لزوم قراردادها بوده لذا فسخ نیاز به دلیل یا شرط دارد

با سلام

اگه بتونید ثابت کنید که خریدار اطلاع داشته از وضعیت ملک حق فسخ ساقط میشه

در چنین پرونده‌ای، پاسخ قطعی کاملاً وابسته به این است که دادگاه تدلیس (فریب عمدی) را احراز کند یا نه.

1) آیا خیار تدلیس قابل استناد است؟

برای اینکه خریدار بتواند به استناد خیار تدلیس معامله را فسخ کند، باید این 3 شرط ثابت شود:

  • یک اظهار خلاف واقع یا کتمان حقیقت
  • علم و عمد فروشنده به موضوع
  • و اینکه این فریب در تصمیم خریدار برای خرید مؤثر بوده باشد

 

2) وضعیت پرونده شما

با توضیحی که دادید:

  • شما ملک را با سند «مسکونی» خریده‌اید
  • در زمان معامله از طرح تعریض اطلاع نداشتید
  • بعداً هم به خریدار موضوع را گفته‌اید
  • او هم ملک را تحویل گرفته و حتی اجاره داده

➡ این موارد معمولاً به نفع شماست، چون:

  • عنصر قصد فریب (سوءنیت) در شما سخت قابل اثبات است
  • و مهم‌تر اینکه خریدار با علم به وضعیت، اقدام به بهره‌برداری (اجاره دادن) کرده

 

3) نکته بسیار مهم حقوقی

حتی اگر ملک داخل طرح معابر باشد:

  • اگر در سند رسمی کاربری مسکونی درج شده و معامله بر همان مبنا انجام شده
  • مسئولیت اصلی اطلاع‌رسانی معمولاً با مراجع رسمی (شهرداری/ثبت) است

اما اگر ثابت شود ملک عملاً غیرقابل استفاده بوده، ممکن است:

  • بحث تخلف در اوصاف مبیع یا تخلف از وصف مطرح شود (نه لزوماً تدلیس)

 

4) آیا فسخ انجام می‌شود؟

بله، خریدار می‌تواند معامله را فسخ کند، اما نه به دلیل تدلیس، بلکه از مسیر خیار عیب یا تخلف از وصف.

تحلیل قضیه به این شرح است:

۱. تدلیس منتفی است. چون شما خودتان در زمان فروش از طرح تعریض بی‌اطلاع بودید، عنصر عمد و فریب که برای تحقق تدلیس (ماده ۴۳۸ قانون مدنی) لازم است، وجود ندارد.

۲. مبنای فسخ، عیب و تخلف از وصف است.

· خیار عیب (ماده ۴۲۲ قانون مدنی): واقع شدن در طرح تعریض و تغییر کاربری به «شبکه معابر»، یک عیب حقوقی است که ارزش و قابلیت استفاده مسکونی ملک را به شدت کاهش می‌دهد. چون این عیب در زمان معامله وجود داشته و خریدار از آن بی‌اطلاع بوده، حق فسخ دارد.

· خیار تخلف از وصف (ماده ۴۴۴ قانون مدنی): سند رسمی، کاربری ملک را «مسکونی» قید کرده است. خریدار به اعتبار این وصف اقدام به خرید کرده و اکنون با کاربری «شبکه معابر» مواجه شده است. این مغایرت آشکار، حق فسخ فوری را برای او ایجاد می‌کند.

نتیجه: خریدار می‌تواند به استناد این دو خیار، معامله را فسخ کند. جهل شما به طرح، رافع حق فسخ خریدار نیست.

سوالات مرتبط

فسخ معامله در صورت اسقاط خیار عیب
باغی را خریده ام و فروشنده در قرارداد گفته این باغ انشعاب آب شرب دارد. پس از معامله معلوم شد انشعاب موجود غیر مجاز است و انشعاب مجاز هم به این باغ داده نمی‌شود. در قرارداد های فعلی بندی به صورت چ...
فسخ معامله
با سلام و احترام آپارتمانی با نوشتن مبایعه نامه در املاک خرید نمودم در سند و نقشه تفکیکی بالکن قید شده است ولی آپارتمان بالکن ندارد و به اتاق اضافه شده است در بازدید هم ملکی دیگری نشان داده شد ول...
خرید و فروش خودرو
سلام بنده یه خودروی مدل 99 بدون رنگ ولی از عقب یه ضربه جزئی داره رو به شخصی فروختم الان شخص بعد از دو ماه اومده میگه میخواد طبق خیار عیب و تدلیس فسخ کنه بنده هم موقع فروش خودرو در مبایعه نامه نوشتم که...
دعوای حقوقی
باسلام و خدا قوت بنده میخواستم بابت خیار عیب و تدلیس معامله بیعی را فسخ کنم (حقوقی) ولی هیچ مشخصات مکانی و یا کد ملی ازش ندارم و فقط و فقط یک شماره تماس دارم و یک شماره حساب بانکی چگونه باید میتونم پی...
ظاهرسازی و جانمایی دروغین پارکینگ در حیاط مشاع
سلام بنده آپارتمانی خریداری کردم که در زمان بازدید جای پارک ماشین با پلاک نصب شده بر روی دیوار حیاط مشخص بود و آن را بعنوان جای پارک بنده معرفی نمودند حتی در آن ماشینی پارک بود که گفتند مال واحد دیگری...